Londyn - przewodnik

Big Ben - najsłynniejszy zegar świata

Londyn to wspaniałe miasto z niesamowitym klimatem.


Londyn jest największą aglomeracją miejską Unii Europejskiej oraz trzecim (po Stambule i Moskwie) najludniejszym miastem Europy. Miasto ma wiele do zaoferowania, nic dziwnego, że przyciąga do siebie tysiące turystów i osób, które szukają swojego miejsca na świecie. To właśnie tutaj można przespacerować się wiekowymi ulicami z charakterystycznymi, angielskimi kamienicami, napić się angielskiej herbaty, przejechać piętrowym, czerwonym autobusem do jednego z wielu darmowych muzeów. Poznaj lepiej Londyn!

Przeczytaj także:
Londyn - darmowe atrakcje
Noclegi w Londynie - polecane i odradzane
Londyn - pomysł na wyjazd
Londyn - relacja z podróży

JAK NAJTANIEJ DOTRZEĆ DO LONDYNU

Jak tanio dolecieć do Londynu?

Jak tanio dotrzeć do Londynu?


Londyn to jedno z miejsc, do których bez problemu dolecimy za kilkadziesiąt złotych z większości dużych miast Polski. Do Londynu lata Ryanair, Wizzair i Easy Jet (z Krakowa) z tanich linii lotniczych oraz British Airways i LOT z pełnych linii lotniczych.

TRANSPORT LOTNISKO - CENTRUM

Londyn posiada 4 główne lotniska.


Londyn obsługiwany jest przez 6 lotnisk, z czego z Polski samoloty latają aż na 4 londyńskie lotniska. Poniżej opisujemy, jak najtaniej dostać się z każdego z tych lotnisk do centrum Londynu. Nie opisujemy wszystkich sposobów, a jedynie te najtańsze. Aby dowiedzieć się, jak dojechać z lotniska do centrum Londynu, wybierz odpowiednie lotnisko:

                    Londyn Heathrow (LHR)

Lotnisko Londyn Heathrow

Jak najtaniej dostać się do centrum miasta?


Londyn Heathrow jest największym w Europie portem lotniczym. Położony jest niecałe 25km od centrum miasta. Lotnisko połączone jest z miastem metrem, koleją oraz miejskimi autobusami. Między terminalami kursują darmowe autobusy.

Dojazd do centrum Londynu z Heathrow:

Metro - linia Piccadilly, odjeżdża co około 5 minut. Koszt 6 GBP, 5,1 GBP z kartą Oyster (godziny szczytu) lub 3,2 GBP (Oyster, poza godzinami szczytu). W przypadku chęci przejazdu metrem z lotniska Heathrow warto pomyśleć nad dzienną kartą Travelcard - 12,10 GBP (poza godzinami szczytu) lub 17,20 GBP (bez wyłączenia godzin szczytu).

Autobusy lokalne oraz firmowe - do centrum dojedziemy za 5 GBP autokarami National Express (www.nationalexpress.com). Bilety kupujemy z wyprzedzeniem - im szybciej, tym większa szansa, że uda nam się trafić na tanie bilety.

Więcej informacji i środków transportu opisane jest na oficjalnej stronie lotniska: www.heathrowairport.com/transport-and-directions

                    Londyn Gatwick (LGW)

Dojazd do centrum Londynu z lotniska Gatwick

Jak najtaniej dostać się do centrum miasta z Gatwick?


Lotnisko Londyn Gatwick to drugie największe lotnisko obsługujące Londyn. Na tym lotnisku ląduje m.in. EasyJet lecący z Krakowa.

Dojazd z Gatwick do centrum Londynu:

EasyBus (easybus.com). Biletów szukamy na oficjalnej stronie internetowej. Koniecznie z wyprzedzeniem - im szybciej rozejrzymy się za biletami, tym większa szansa, że trafimy na tanie bilety. Przejazd kosztuje od 1,95 GBP. Kurs średnio co 15-20 minut.

Pociągiem First Capital Connect - do Victoria Station, London Bridge, Blackfriars, City Thameslink, Farringdon, St. Pancras International, Luton Airport i dalej na północ. Pociągi kursują średnio cztery razy na godzinę, a czas przejazdu do centrum to ok. pół godziny. Bilety od £5 w jedną stronę, Należy rezerwować z wyprzedzeniem tutaj.

EasyBus - ceny od £ 2. Autobusy odjeżdżają co 15 minut, jeżdżą w ciągu dnia i nocy, do Earls Court / West Brompton w centrum Londynu. easyBusy działają siedem dni w tygodniu z wyjątkiem Bożego Narodzenia. Bukujemy z wyprzedzeniem na http://www.easybus.co.uk/london-gatwick. Im wcześniej zarezerwujemy bilet tym większa szansa, że „upolujemy” go w bardzo niskiej cenie!

Alternatywny transport: http://www.gatwickairport.com/transport/to-london/

                    Londyn Stansted (STN)

Lotnisko Stansted

Jaki jest najtańszy sposób przejazdu ze Stansted do centrum Londynu?


Lotnisko London Stansted znajduje się niecałe 50km na północny wschód od centrum Londynu. Na tym lotnisku lądują m.in. samoloty linii Ryanair.

Dojazd do centrum Londynu z lotniska Stansted:

EasyBus (easybus.com). Biletów szukamy na oficjalnej stronie internetowej. Koniecznie z wyprzedzeniem - im szybciej rozejrzymy się za biletami, tym większa szansa, że trafimy na tanie bilety. Przejazd kosztuje od 1,95 GBP. Kurs średnio co 15-20 minut. Alternatywne środki transportu opisane są ona oficjalnej stronie lotniska: www.stanstedairport.com/transport-and-directions.

                    Londyn Luton

Londyn Luton

Jak najtaniej dostać się do centrum miasta z Luton? Sprawdź!


Lotnisko Londyn Luton znajduje się około 50 km na północ od centrum Londynu. W chwili obecnej na Luton lądują lecące z Polski samoloty linii Wizzair.

Dojazd do centrum Londynu z Luton:

Autokary EasyBus - najtańszy sposób na transport. Ceny już od 1,95 GBP. Bilety trzeba kupować z wyprzedzeniem na stronie easybus.com. Im szybciej zabierzemy się za szukanie biletu, tym większa szansa, że uda nam się znaleźć tani bilet. Przejazdy średnio co 10-20 minut, większość z nich kursuje na Marble Arch i Baker Street w centrum Londynu.

Autokary linii National Express - cena od 5 GBP, kursuje do kilku miejsc w Londynie, m.in. do Marble Arch czy Victoria Coach Station. Biletów szukamy z wyprzedzeniem na nationalexpress.com.

Rozpiska innych, droższych środków transportu, jakimi dostaniemy się z Luton do centrum Londynu, znajduje się na oficjalnej stronie lotniska: www.london-luton.co.uk

KOMUNIKACJA MIEJSKA W LONDYNIE

komunikacja miejska w Londynie

Londyn jest znakomicie skomunikowany.


Londyn posiada jeden z najbardziej rozbudowanych systemów komunikacji miejskiej w Europie. Zarządza nim firma Transport for London (TfL, www.tfl.gov.uk). Na komunikację miejską w Londynie składa się metro + DLR (London Underground), autobusy (London Buses), koleje miejskie (London Rail) oraz tramwaje (London Trams) i taksówki (Cabs). Komunikacja miejska w Londynie jest najdroższa na świecie. Mapy komunikacji miejskiej znajdziemy pod adresem https://tfl.gov.uk/maps/. Na miejscu dostępne są darmowe, podręczne kieszonkowe mapy. Znajdziemy je na większości przystanków i stacji.

METRO W LONDYNIE
Najstarsze metro na świecie. Pierwszy oficjalny przejazd miał miejsce 10 stycznia 1863 roku. Niesamowicie rozbudowane, jeździ co kilka minut. Łącznie 12 linii, z czego każda oznaczona jest innym kolorem i posiada własną nazwę. Metro podzielone jest na 9 stref. Cena biletu zależy od tego, ile stref pokonamy. Oficjalna mapa z podziałem na strefy: http://content.tfl.gov.uk/standard-tube-map.pdf. Większość atrakcji turystycznych znajduje się w strefie 1 i 2.

System płatności za przejazd jest bardzo rozbudowany. Opłata za przejazd zależy od stref, które pokonamy, godziny (w Londynie funkcjonuje pojęcie "godzin szczytu" podczas których bilety są droższe. Godziny szczytu to: od 6:30 do 9:30 oraz od 16:00 do 19:00 w dniach poniedziałek - piątek) oraz rodzaju biletu, który kupimy. Najdroższy jest bilet w jedną stronę. Tańszy bilet w dwie strony. Jeszcze tańszy będzie zakup karty magnetycznej "Oyster Card" (karta, którą zasilamy gotówką i używamy zamiast biletu w środkach transportu publicznego w Londynie), dzięki której każdy bilet będziemy mogli kupić ze zniżką. Jeżeli do Londynu przyjeżdżamy na niedługi okres i mamy zamiar podróżować dużo komunikacją miejską, może opłacać się zakup "Travelcard" (bilet wieloprzejazdowy na wszystkie środki transportu, możliwość wykupienia karty na dzień, tydzień, miesiąc lub rok) lub biletu dziennego ("daily ticket"). Oczywiście cena zależna od tego, po ilu strefach będziemy chcieli podróżować. Metro w Londynie - pełen cennik.

Warto dodać, że Londyn można zwiedzić pieszo! Większość najważniejszych atrakcji położona jest niedaleko siebie. Warto więc zastanowić się porządnie nad tym, czy chcemy zarezerwować tani nocleg poza centrum i dojeżdżać do niego metrem czy wolimy droższy nocleg w centrum i zwiedzanie pieszo. Ja polecam to drugie.

AUTOBUSY W LONDYNIE
Kultowe, piętrowe autobusy są jednym z symboli Anglii. Sam przejazd londyńskim busem można potraktować jako atrakcję. Sieć połączeń autobusowych jest niesamowicie rozbudowana. W Londynie znajduje się aż 700 linii autobusowych. Linie nocne oznaczone są znakiem N. Od 2014 roku biletów nie można kupować u kierowcy, trzeba to zrobić albo poprzez biletomat dostępny na przystanku, albo poprzez kartę Oyster lub, co jest nowością, poprzez kartę z mechanizmem paypass (jeżeli masz zamiar tak robić, sprawdź, jak dużą prowizję pobierze Twój bank za taką transakcję). Cena standardowego , papierowego biletu z biletomatu to 2,6 GBP, a koszt biletu przy użyciu karty Oyster lub karty płatniczej to 1,6 GBP. Oczywiście dostępne są  różne warianty biletów: autobusy w Londynie - pełen cennik.

TAXI
Czarne taksówki (black cabs) oraz minicaby to kolejny z symboli Londynu. Jeżeli jesteśmy w większym gronie, przejazd taksówką może okazać się całkiem opłacalny. Wolną taksówkę rozpoznamy po zapalonej lampce na dachu.

KARTA MIEJSKA - The London Pass

Karta miejska w Londynie - The London Pass. Foto: londonpass.com


Karta miejska w Londynie umożliwia nam wstęp do większości płatnych atrakcji w Londynie. Ponadto, do każdej karty dodawany jest drukowany przewodnik po Londynie, a posiadanie karty umożliwia skorzystanie z niektórych atrakcji poza kolejką. Karta jest droga, jednak, jeżeli planujemy odwiedzenie dużej ilości płatnych atrakcji, zakup karty będzie bardzo opłacalny. Dodatkowo, kartę możemy zakupić w pakiecie z Oyster Card, co umożliwi nam tańsze podróżowanie komunikacją miejską. Pełna lista atrakcji znajduje się na oficjalnej stronie karty, www.londonpass.com.

Rodzaje karty:
24 godzinna: 62 GBP / 75 GBP w zestawie z kartą Oyster posiadającą 10 GBP na koncie
48 godzinna: 85 GBP / 103 GBP w zestawie z kartą Oyster posiadającą 15 GBP na koncie
72 godzinna: 91 GBP / 119 GBP w zestawie z kartą Oyster posiadającą 25 GBP na koncie
6-cio dniowa: 118 GBP / 171 GBP w zestawie z kartą Oyster posiadającą 40 GBP na koncie
10-cio dniowa: 135 GBP / 188 GBP w zestawie z kartą Oyster posiadającą 50 GBP na koncie

NOCLEGI W LONDYNIE

noclegi w Londynie

Gdzie tanio spać w Londynie?


Londyn posiada niezwykle rozbudowaną bazę noclegową. Nie ma problemów ze znalezieniem taniego miejsca noclegowego niedaleko centrum. Cena za najtańszy nocleg wynosi około 45 PLN za łóżko w pokoju wieloosobowym i 200 PLN za pokój dwuosobowy w hostelu. Należy pamiętać o tym, że cena noclegów spada wraz z oddalaniem się od centrum - im dalsza strefa, tym noclegi tańsze. Noclegi w strefie drugiej i trzeciej (będących niedaleko centrum) są prawie o połowę tańsze od noclegów w strefie pierwszej. Pamiętajmy, że Londyn posiada najdroższą komunikację miejską na świecie, co wymaga od nas mądrego wyboru noclegu - im dalej od centrum tym tańszy nocleg, rośnie jednak wtedy koszt transportu do centrum.

Aby dowiedzieć się, jakie noclegi w Londynie sprawdziliśmy osobiście i które z nich polecamy, sprawdź artykuł Noclegi w Londynie - miejsca polecane i odradzane

Zapraszamy do skorzystania z naszej porównywarki cen hoteli. Porównywarka przeszukuje wszystkie znane strony rezerwacyjne i przedstawia nam najniższe ceny dostępne w internecie. Wybierz termin swojej podróży, liczbę osób i zobacz najtańsze oferty w Londynie!

 
Poświęcając trochę czasu można znaleźć naprawdę ciekawe, przystępne cenowo oferty. Dobrym miejscem na poszukiwanie taniego hostelu są internetowe porównywarki cen. Wszystkim, którzy chcą znaleźć podobne, tanie noclegi, polecamy Trivago.

                    Kwatery prywatne

Bardzo ciekawym rozwiązaniem kwestii noclegu jest skorzystanie z oferty wimdu.pl. Serwis oferuje możliwość rezerwacji prywatnych mieszkań (całych lub samego pokoju) od prywatnych osób. Wimdu jest niezwykle popularne na świecie (ponad 3 000 000 osób wykupiło już nocleg przez ten serwis). Popularność serwisu spowodowana jest niewątpliwie cenami za noclegi, które są dużo niższe od cen noclegu w hotelu czy hostelu. Cena za noc w Londynie zaczyna się już od 60 złotych! Wimdu.pl - sprawdź sam!

JEDZENIE W LONDYNIE

co warto zjeść w Londynie

Dowiedz się więcej o brytyjskiej kuchni.


Jedzenie w Londynie jest drogie! Pomijajac kilka miejsc, w których uda nam się zjeść trochę taniej (najsłynniejsze jest Camden Town Village, gdzie w wielu budkach możemy zjeść kuchnie całego świata za około 4 GBP (wieczorem cena spada), najlepiej będzie kupować jedzenie w marketach. W Anglii przemysł gotowych, zapakowanych dań jest bardzo rozbudowany. W supermarketach, np. w Tesco znajdziemy osobną aleję z gotowym jedzeniem. W ten sposób możemy zakupić gotowe bułki, makarony i posiłki w cenie od 2 GBP.

LONDYN - WARTE ODWIEDZENIA

co warto zobaczyć w Londynie

Sprawdź darmowe atrakcje miasta.


Londyn jest świetnym miastem do zwiedzania pieszo. Duża część atrakcji to wiekowe budynki, które możemy za darmo zobaczyć z zewnątrz. Dodatkowo, ogromna część muzeów w Londynie jest dostępna za darmo (m.in. British Museum (stacja metra Holborn), Natural History Museum (stacja metra South Kensington), Science Museum (stacja metra South Kensington), Museum of London (Barbican, St. Paul's) - pełna lista dostępna pod adresem: www.timeout.com/london/museums/free-museums-in-london).

Najpopularniejsze atrakcje Londynu to przede wszystkim Palace of Westminster i Clock Tower (siedziba parlamentu Wielkiej Brytanii z kultową wieżą i zegarem Big Ben), Buckingham Palace, Katedra Św. Pawła (St Paul's Cathedral)

Londyn to miasto, które można dobrze poznać, nie wydając przy tym ani funta na bilety wstępu do atrakcji turystycznych. Główne z nich możemy podziwiać z zewnątrz. Piesze zwiedzanie można podzielić na dwie świetne trasy. Pierwsza trasa to Piccadilly Circus i położone obok Chinatown, Buckingham Palace, Clock Tower oraz Palace of Westminster (Siedziba Parlamentu Wielkiej Brytanii oraz wieża z zegarem potocznie zwana Big Ben), Opactwo Westminister (Westminster Abbey) oraz Katedra Westminsterska. W międzyczasie można sobie zrobić przerwę w przepięknym St. James Park. Druga trasa to Katedra Św. Pawła (St. Paul's Cathedral), Museum of London, Tower of London, Tower Bridge, City Hall. Wszystkie te atrakcje są niedaleko siebie, a wokół nich jest jeszcze trochę świątyń oraz muzeów, dzięki czemu można dostosować trasę pod własne preferencje. Warto przeznaczyć trochę czasu na odwiedzenie dodatkowo parku Hyde Park czy zakupowej ulicy Oxford Street.

                    Festiwale / Imprezy w Londynie

festiwale w Londynie

W marcu hucznie obchodzony jest dzień św. Patryka. Foto: Shutterstock


Rokrocznie w Londynie odbywa się kilkadziesiąt dużych imprez. Sprawdź, czy w trakcie Twojej wizyty w mieście nie dzieje się nic ciekawego.
Styczeń: New Year's Day Parade, Twelfth Night,
London International Mime Festival, London International Boat Show
Luty: Chinese New Year, Pancake Day, Clowns Church Service
Marzec: Mothering Sunday, Dzień św. Patryka, Chelsea Antiques Fair
Kwiecień: The Boat Race, Maraton londyński, London Harness Horse Parade, The East End, Film Festival, St. George’s Day
Maj: Finał Pucharu Anglii w piłce nożnej, Chelsea Flower Show, Mind Body Spirit Festival
Czerwiec: The Wimbledon Championships, Trooping the Colour, Father's Day, Team Green Britain Bike Week, Taste of London, The City of London Festival
Lipiec: Pride in the Park / Pride London, Canada Day in London
Sierpień: Karnawał na Notting Hill, Great British Beer Festival
Wrzesień: The BBC Proms, Open House London Weekend, Great River Race London
Październik: Raindance Festival, National Poetry Day, Chocolate Week, BFI London Film Festival, Halloween
Listopad: Bonfire Night, London Jazz Festival, The Lord Mayor’s Show
Grudzień: Great Christmas Pudding Race

LONDYN NA SPORTOWO

Stadion Wembley w Londynie

Londyn to raj dla kibiców piłki nożnej. Foto: flickr.com


Londyn to jedno z najlepszych miast dla miłośników piłki nożnej. Londyńskie kluby to m.in.: Arsenal, Chelsea, Tottenham, Fulham, West Ham United, Crystal Palace oraz Queens Park Rangers F.C. Dodatkowo, w Londynie mieści się słynny, narodowy stadion Wembley. Niestety ciężko jest wybrać się na mecz jednej z powyższych, topowych drużyn. Pierwszeństwo w zakupie biletów mają zawsze posiadacze różnych karnetów i członkowie klubów kibica danego zespołu. Na meczach angielskiej Premier League stadiony największych zespołów są zazwyczaj wypełnione w 100%. Jeżeli chcemy udać się na mecz Arsenalu, Chelsea czy Tottenhamu, dużo łatwiej będzie nam kupić wejściówkę na mecz rozgrywany w angielskich pucharach lub w europejskich rozgrywkach. Bilety powinniśmy kupować na oficjalnych stronach klubowych.

Poza wybraniem się na mecz, można również wybrać się na zwiedzanie konkretnego stadionu i/lub klubowego muzeum. Poniżej znajduja się informacje dotyczące

Inną opcją dla kibiców jest zobaczenie samego stadionu lub jego zwiedzenie. Możliwość taką mamy w Anglii prawie zawsze. Postanowiliśmy zebrać dla Was tutaj wszelkie potrzebne informacje:

Chelsea Londyn
Stadion: Stamford Bridge, adres: Stamford Bridge  Fulham Road, London, Greater London SW6 (stacja metra Fulham Broadway, linia District Line). Standardowa cena dla dorosłych: 19 GBP za tour po stadionie + wstęp do muzeum, 11 GBP za samo muzeum. Więcej informacji, kupno biletów: http://www.chelseafc.com/the-club/stadium-tours-and-museum.html

Arsenal Londyn
Stadion: Emirates Stadium, adres:
75 Drayton Park  London, Greater London N5 1BU (stacja metra Holloway Rd, Piccadilly Line). Standardowa cena dla dorosłych: 20 GBP za tour po stadionie (dzieci do 16-go roku życia 10 GBP), 10 GBP za samo muzeum (dzieci 7 GBP). Więcej informacji, kupno biletów: https://bookings.arsenal.com/stadiumtours/pass/ticketquantities.htm?id=31

Tottenham Londyn
Stadion: White Hart Lane, adres: Bill Nicholson Way, 748 High Road, Tottenham, London N17 OAP (stacja metra Tottenham Hale, linia Victoria Line). Standardowa cena dla dorosłych: 20 GBP (dzieci do 16-go roku życia 9 GBP). Więcej informacji i kupno biletów: http://www.tottenhamhotspur.com/stadium-tours/

Wembley Stadium
Adres: Wembley National Stadium, London HA9 0WS (linia metra Wembley Park, linia Metropolitan oraz Jubille). Standardowa cena dla dorosłych: 20 GBP (dzieci do 16-go roku życia 12 GBP). Więcej informacji, kupno biletów: http://www.tottenhamhotspur.com/stadium-tours/

LONDYN - KONCERTY

koncerty w Londynie

Smashing Pumpkins w Londynie (2011).


Londyn jest jednym z najważniejszych miast na muzycznej mapie świata. Rzadko kiedy zdarza się, żeby popularny zespół/artysta organizujący trasę koncertową ominął to miasto. Ja sam dwukrotnie połączyłem wizytę w Londynie z koncertem. Polecam każdemu! Strona internetowa, na której znajdziemy listę najważniejszych wydarzeń muzycznych: http://london.eventful.com/events/categories/music.

Londyn jest europejską stolicą musicali. Rokrocznie na scenach londyńskich teatrów muzycznych rozgrywane są tysiące fantastycznych przedstawień. W chwili pisania tego tekstu najpopularniejsze musicale wystawiane w Londynie to m.in. Upiór w Operze, Bodyguard oraz Michael Jackson Thriller Live. Bilety najlepiej kupować z wyprzedzeniem na stronie www.london.broadway.com.

ZAKUPY W LONDYNIE

zakupy w Londynie

Oxford Street - kultowa, zakupowa ulica w Londynie.


Londyn to jedna z europejskich, zakupowych stolic. Nie musimy wydawać majątku, aby kupić w brytyjskiej stolicy coś dla siebie. Główną, zakupową ulicą Londynu jest Oxford Street, która uchodzi za centrum handlu już od przeszło 100 lat. Przy ulicy znajdziemy kilkaset sklepów i kilka galerii. W kultowym Primark znajdziemy tanią (tańszą niż w Polsce) i dobrą jakościowo odzież.

WSKAZÓWKI PRAKTYCZNE

Londyn - wskazówki praktyczne.


- uważaj na kieszonkowców! Zwłaszcza w zatłoczonych środkach komunikacji publicznej
- wstęp do dużej części londyńskich muzeów jest darmowy. Jeżeli wstęp na daną atrakcję jest płatny, znajdź jej stronę internetową
- często kupując bilet wstępu przez internet otrzymujemy zniżkę 10-15% - na ruchomych schodach należy stać po prawej stronie
- Londyn możemy zwiedzić pieszo

PRZYDATNE STRONY

Londyn - przydatne strony.


www.visitlondon.com - oficjalna strona miasta (ENG)

Strony portów lotniczych:
Heathrow Airport - www.heathrowairport.com
Gatwick Airport - www.gatwickairport.com
Stansted Airport - www.stanstedairport.com
Luton Airport - www.london-luton.co.uk/pl/

Nasze artykuły na temat Londynu:
Londyn - darmowe atrakcje
Noclegi w Londynie - polecane i odradzane
Londyn - pomysł na wyjazd
Londyn - relacja z podróży

Ostatnia aktualizacja: 25.05.2017


comments powered by Disqus
Tagi: Londyn   Anglia  

REKLAMA

Nasz kanał na YouTube


Facebook

 

REKLAMA
Booking.com

o autorze  |   o stronie  |   reklama  |   kontakt  |   polityka prywatności  |   Regulamin
Copyright 2012-2017 © TanieZwiedzanie.com. Wszelkie prawa zastrzeżone